Hideki Tojo

1884 – 1948

Urodzony w Tokio w rodzinie tradycyjnie samurajskiej ukończył szkołę wojskową w 1905 roku w stopniu podporucznika. Po siedmiu latach wstąpił do Wyższej Szkoły Wojny i rozpoczął błyskawiczną karierę. W latach 1916 – 1918 pracował w ministerstwie wojny, a od 1919 roku zajmował stanowiska w dyplomacji japońskiej najpierw w Szwajcarii do 1921 roku, potem w Niemczech. W 1933 roku jako generał brygady został przydzielony do sztabu generalnego.

Źródło: Domena publiczna, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=50518

DALSZA KARIERA

Odtąd dzięki swej inteligencji wywierał duży wpływ w państwie. Utrzymywał, że ZSRR, Chiny i USA otaczając Japonię i przeszkadzają jej w naturalnym rozwoju. Projektował nowy porządek, w którym Japonia odgrywałaby centralną rolę, jednocząc się z Chinami, Indiami, Syberią i południowo-wschodnimi krajami Azji. We wrześniu 1935 roku został postawiony na czele policji wojskowej Armii Kwantungu w Mandżurii, później mianowany szefem sztabu armii w randze generała dywizji. W 1937 roku, u progu wojny z Chinami, dowodził dwiema brygadami w Mongolii Środkowej, których zadaniem było uwolnienie sił japońskich zagrożonych w strefie Pekinu przez Chińczyków. Ta akcja, przeprowadzona brawurowo, podniosła i umocniła jego prestiż. W maju 1938 przyjął stanowisko wiceministra wojny. W grudniu tego roku został szefem sztabu generalnego armii. W lipcu 1940 roku powierzono mu stanowisko ministra wojny. Państwo wchodziło na drogę „nowego ładu”, czyli powinno objąć Mandżurię, Chiny, Indie, Indochiny francuskie, Tajlandię, Birmę, Borneo, brytyjskie posiadłości w Malezji, Indie holenderskie oraz dawne niemieckie i francuskie wyspy na Pacyfiku. Aby osiągnąć te cel Japonia była gotowa przystąpić do wojny ze Stanami Zjednoczonymi i Wielką Brytanią.

ZE SZCZYTU NA DNO

Tojo, miał 57 lat, kiedy rozpoczął wojną z USA 7 grudnia 1941 roku atakując Pearl Harbor. Po pierwszych sukcesach od 1942 roku Japonia zaczęła ponosić straty. W lutym 1944 roku była zmuszona wycofać się z Wysp Marschalla i Gilberta. Tojo dokonał przekształcenia wysokiej komendantury. Zachował kierowanie swoim gabinetem i tekę ministra wojny oraz przejął po generale Sugiyamie stanowisko szefa sztabu marynarki, Nagano, przez swego ministra marynarki, admirała Schimadę. Nie poprawiło to jednak sytuacji Japonii i nie powstrzymało wzrastającego niezadowolenia. 18 lipca 1941 roku, nazajutrz po utracie Marianów był zmuszony do dymisji swego gabinetu. 14 sierpnia 1945 roku Japonia skapitulowała, a gen. Mac Arthur kazał aresztować 40 przestępców wojennych, wśród nich Tojo. Niedawny premier usiłował popełnić samobójstwo na kilka minut przedtem, ale tylko zranił się. 12 listopada 1948 roku został wraz z sześcioma innymi Japończykami postawiony w stan oskarżenia przez międzynarodowym trybunałem jako odpowiedzialny za wszczęcie wojny napastniczej i skazany na śmierć przez powieszenie. Wyrok wykonano w Tokio 23 grudnia 1948 roku.

Źródło:

• „Gazety Wojenne” nr 28, str.557