Cmentarz nr 17 Osobnica

Kategoria : Cmentarz wojenny
Pochowano tutaj :
77 żołnierzy armii niemieckiej
83 żołnierzy armii rosyjskiej
1 żołnierz armii austro-węgierskiej
Projektant cmentarza: Johann Jäger
Wykaz pochowanych : Kliknij

Cmentarz zaprojektowany przez Johann Jägera, założony został na planie prostokąta przy przydrożnej kapliczce. Punktem centralnym cmentarza jest kapliczka, wokół której znajdują się rozmieszczone symetrycznie do niej groby ziemne. Z dwóch pierwotnych kwater o nr 17a i 17b utworzono nekropolię nr 17. Obecnie prowadzone są na nim prace remontowe, zauważyć można odnowione pola grobowe, wykonane nowe ogrodzenie w postaci kamiennych murków połączonych ze sobą trzema poręczami z metalowych rur (pierwotnie cmentarz otaczał żywopłot). Za tylną półkolistą ścianą kapliczki czekają na odnowienie pozostałości oryginalnych ażurowych krzyży.
W 7 grobach pojedynczych i 11 masowych pochowano 77 żołnierzy niemieckich, 83 rosyjskich i 1 austriackiego. Ten ostatni to prawdopodobnie mieszkaniec gminy, który przebywał na urlopie zdrowotnym i zmarł 22. I. 1917 r.

Nieco odmiennie rozpoczęły się walki o Osobnicę. Niemcy, przyzwyczajeni do conocnych odskoków piechoty rosyjskiej, rankiem 5 maja, wyruszyli z lasu na zachód od Pagórka w dwóch kolumnach marszowych z artylerią bez ubezpieczeń i rozpoznania w kierunku na Brzeziny i Osobnicę. Pierwsza z kolumn piechoty przeszła drogę przez Pagórek. Mimo ostrzału z Osobnicy udało jej się zająć Brzezinę i otworzyć ogień na Rosjan. Na północny zachód od Osobnicy szturmująca piechota niemiecka, wynurzywszy się z lasu, wyrzuciła rosyjskie osłony ze wzgórza k. 319. Jej marsz powstrzymały umocnione pozycje Osobnicy, a energiczny kontratak Rosjan zadał im duże straty. Mimo tej porażki już o 8:25 udało im się wciągnąć na wzgórze artylerię i otworzyć ogień na wieś. Rosjanie słabo odpowiadali z dział, ale silnie z karabinów maszynowych. W ten sposób na odległości około 1400 m rozegrał się oryginalny bój między 36 działami polowymi, a kilkoma rosyjskimi kaemami wspieranymi przez ogień piechoty. Ta trwająca blisko 9 godzin kanonada nie przyniosła większych korzyści żadnej ze stron. Dopiero o 18:30 Niemcy wzmocnieni posiłkami rozpoczęli szturm. Ponad 5 godzin żołnierze rosyjskiej 21.DP toczyli bój w obronie wsi. Zdobywano więc na bagnety dom po domu i dopiero około północy Rosjanie wycofali się ku wschodowi.[Srażenije..., s.170]

Zdjęcia archiwalne

Plany, szkice, rysunki

Wykaz pochowanych  - Kliknij by rozwinąć

---

 

Źródła :

• "Cmentarze I Wojny Światowej" - Oktawian Duda. Warszawa 1995 [str.132]
• Jerzy J. P. Drogomir, Polegli w Galicji Zachodniej 1914–1915 (1918), Tarnów 1999.
• Groby wojenne w Małopolsce
• Archiwum Narodowe w Krakowie
• https://zabytek.pl/pl/obiekty/cmentarz-wojenny-687019 dostęp [25.05.2025]
• Frodyma R., Cmentarze wojenne z I wojny światowej, cz. I, Krosno 2015, s. 237.